Ile mieszkańców ma Gniezno?

Według najnowszego zestawienia demograficznego opublikowanego w 2025 roku Gniezno liczy około 60 455 mieszkańców (stan „ubiegły rok”). To mniej niż jeszcze kilka lat temu, gdy ludność Gniezna przekraczała 63 tysiące osób. Różne serwisy statystyczne podają nieco inne wartości, ale wszystkie pokazują jeden kierunek – spadek liczby mieszkańców. Jeśli chcesz uporządkować liczby, źródła i zobaczyć, skąd bierze się ten trend, przejrzyj poniższe opracowanie.

Ilu mieszkańców ma Gniezno obecnie?

Najświeższe dane upublicznione przez radnego miejskiego Arkadiusza Masłowskiego (zestawienie z 2025 roku, oparte na oficjalnych statystykach miasta) pokazują, że „w ubiegłym roku” Gniezno liczyło 60 455 mieszkańców. W tym samym zestawieniu pojawiają się także liczby 997 urodzeń i 1474 zgony, co oznacza bardzo silny ujemny przyrost naturalny – o tym szerzej za chwilę.

Równolegle funkcjonują inne wartości. Serwis Polska w Liczbach dla 2024 roku podaje 63 143 osoby, a analiza BIQdata mówi o 63 549 mieszkańcach w 2023 roku. Z kolei Główny Urząd Statystyczny (GUS) na dzień 31 grudnia 2020 r. raportował 67 570 mieszkańców. Różnice wynikają z innej daty pomiaru, metodologii (zameldowani vs faktycznie zamieszkali) oraz z faktu, że część serwisów aktualizuje bazę rzadziej niż miasto.

Jeśli przyjmiemy jako punkt odniesienia lokalne, najnowsze zestawienie samorządowe, dziś można mówić, że realna ludność Gniezna zbliża się do poziomu 60 tysięcy. Dla miasta o powierzchni 49 km² oznacza to gęstość zaludnienia bliższą 1200–1300 osób na km², niż starszym szacunkom rzędu 1718 osób/km², które odnosiły się do okresu wyższej populacji.

Jakie liczby podają najważniejsze źródła?

Żeby uporządkować obraz, warto zestawić obok siebie kilka kluczowych lat i źródeł. Wtedy widać zarówno poziom obecnej populacji, jak i tempo zmian:

Tabela pokazuje, że nawet jeśli poszczególne serie statystyczne różnią się między sobą o kilkaset osób, to kierunek jest spójny: kryzys demograficzny Gniezna oznacza systematyczny spadek liczby mieszkańców.

Jak liczba ludności Gniezna zmieniała się w czasie?

W 1998 roku miasto osiągnęło historyczny szczyt – 71 436 mieszkańców. W drugiej połowie lat 90. liczba ludności utrzymywała się powyżej 71 tysięcy, co dobrze oddaje charakter szybko rozwijającego się średniego ośrodka miejskiego w Wielkopolsce.

Od początku XXI wieku zaczęło się stopniowe kurczenie populacji. W 2001 roku notowano już 70 217 mieszkańców, w 2008 – 69 667, a w 2010 – 70 140. Dane z 2017–2022 z raportu o stanie gminy Miasto Gniezno pokazują dalszy zjazd w dół – z 65 986 do 62 672 osób. Równocześnie rośnie liczba mieszkańców w okolicznej gminie Gniezno, która w 2021 roku przekroczyła 13,5 tysiąca mieszkańców.

Między szczytem z 1998 roku a najnowszymi danymi „ubyło” miastu prawie 8000 mieszkańców – to ubytek rzędu kilkunastu procent całej populacji.

Kiedy spadki stały się wyraźne?

Najbardziej widoczny spadek nastąpił po 2010 roku. Seria: 2010 – 70 140, 2015 – 68 520, 2020 – 67 570, 2024 – około 63–64 tysiące, a następnie około 60 455 mieszkańców w „ubiegłym roku”, pokazuje, że miasto traci po kilkaset osób rocznie. W dłuższym okresie przekłada się to na tysiące mieszkańców mniej.

Podobny obraz widać w powiecie. Powiat gnieźnieński liczył w 2019 roku 145 418 mieszkańców, a już w 2022 – 141 748. W trzy lata ubyło 3760 osób, czyli mniej więcej tyle, ilu mieszkańców ma cała gmina wielkości Mieleszyna. To sygnał, że problem nie dotyczy wyłącznie samego miasta, ale całego lokalnego układu osadniczego.

Jakie są prognozy na 2025 rok?

Serwis Population.city przewiduje, że do 2025 roku populacja może zejść poniżej 62 000 mieszkańców. Inne scenariusze mówią o wartościach rzędu 67–69 tysięcy, lecz dotyczą starszych modeli, nie uwzględniających pełnego efektu pandemii i przyspieszonej migracji.

Wspólny mianownik prognoz jest jeden: trend pozostaje spadkowy. Założeń jest wiele – od dzietności po migracje – ale żaden poważny wariant nie zakłada powrotu do poziomu z końca lat 90., gdy ludność Gniezna przekraczała 71 tysięcy osób.

Jak wygląda struktura demograficzna Gniezna?

Średni wiek mieszkańców mówi o mieście często więcej niż sama liczba ludności. W Gnieźnie wynosi on obecnie 43,5 roku, wobec około 37 lat w 2002 roku. To skok o ponad 6 lat w ciągu niespełna dwóch dekad.

Zestawienia miejskie pokazują podobny obraz: w 2022 roku średni wiek mieszkańca wynosił 43,1 lat, podczas gdy pięć lat wcześniej – 41,8. Te kilka lat różnicy oznacza wyraźne starzenie się populacji, co ma bezpośrednie konsekwencje dla systemu edukacji, ochrony zdrowia, rynku pracy czy transportu publicznego.

Wiek i starzenie się mieszkańców

Kobiety w Gnieźnie są statystycznie starsze od mężczyzn. Dla kobiet średnia to 45,5 roku, dla mężczyzn – 41,3 roku. Wynika to zarówno z dłuższej długości życia kobiet, jak i z faktu, że to mężczyźni częściej migrują zarobkowo, a młode rodziny wyprowadzają się do większych ośrodków.

Dane o strukturze wiekowej z przełomu XX i XXI wieku pokazują też kurczenie się grupy w wieku przedprodukcyjnym. W 1998 roku dzieci i młodzieży było 14 988, w 2011 – już 12 878. Jednocześnie rośnie liczba osób w wieku poprodukcyjnym: z 9421 do 11 834. Dla miasta oznacza to rosnącą presję na usługi senioralne i niższe wpływy z podatków od pracujących.

Struktura płci i stan cywilny

W strukturze płci przeważają kobiety. Stanowią one 52,4% populacji, podczas gdy mężczyźni – 47,6%. Współczynnik feminizacji wynosi 110, co oznacza, że na 100 mężczyzn przypada 110 kobiet. Taka relacja jest typowa dla starzejących się miast, w których dłużej żyją właśnie kobiety.

Jeśli chodzi o stan cywilny, około 54% mieszkańców żyje w związkach małżeńskich, 30,6% to osoby stanu wolnego, 6,6% – osoby rozwiedzione, a 8,5% – wdowy i wdowcy. W 2023 roku zawarto 247 małżeństw (3,9 na 1000 mieszkańców), a liczba rozwodów wyniosła 1,4 na 1000 osób. Zestawienia z lat 2017–2022 pokazują spadek liczby ślubów z ponad 500 rocznie do około 379 oraz raczej stabilną liczbę rozwodów.

Co napędza kryzys demograficzny Gniezna?

W danych gnieźnieńskich widać dwa główne mechanizmy: ujemny przyrost naturalny oraz migracje. Pierwszy dotyczy relacji urodzeń do zgonów, drugi tego, ilu mieszkańców wyjeżdża, a ilu przyjeżdża do miasta. Razem tworzą obraz, który analitycy z Instytutu Badań Strukturalnych i zespołu BIQdata określają jako trwałe kurczenie się średnich miast.

Czy Gniezno może ten trend zatrzymać? To pytanie coraz częściej pojawia się przy okazji publicznych debat nad raportem o stanie gminy, bo konsekwencje widać nie tylko w statystykach, ale też w sieci szkół, pustoszejących budynkach czy strukturze wiekowej osiedli.

Ujemny przyrost naturalny

Dane za 2023 rok pokazują: urodziło się 453 dzieci, zmarło 807 osób. Przyrost naturalny wyniósł więc -354 osoby, czyli -5,54 na 1000 mieszkańców – jeden z najsłabszych wyników w Wielkopolsce. Podobny obraz dają lata wcześniejsze: w 2017 roku było 703 urodzeń i 771 zgonów, w 2020 – 542 urodzeń i aż 914 zgonów, w 2021 – 509 urodzeń i 966 zgonów.

Na liczbę zgonów mocno wpłynęła pandemia koronawirusa. W powiecie gnieźnieńskim w latach 2019–2022 ubyło 3760 mieszkańców, a część tego spadku to właśnie nadwyżka zgonów w czasie pandemii. Jednocześnie od dawna działa niż demograficzny – roczniki w wieku rozrodczym są mniej liczne, dlatego trudno oczekiwać szybkie­go odbicia liczby urodzeń.

W zestawieniu udostępnionym w 2025 roku widać, że w poprzednim roku odnotowano 997 urodzeń i 1474 zgony – to aż 477 osób ujemnego przyrostu naturalnego.

Migracje i odpływ mieszkańców

Drugim filarem spadku liczby ludności są migracje. Młodzi gnieźnianie wyjeżdżają do Poznania, Warszawy, Wrocławia czy za granicę, szukając lepszej pracy i rynku mieszkaniowego. Część przenosi się też do sąsiedniej gminy Gniezno, której ludność wzrosła – z około 10 tysięcy na początku poprzedniej dekady do ponad 13,5 tysiąca w 2021 roku.

Analityk Jan Frankowski z Instytutu Badań Strukturalnych zwraca uwagę, że w wielu miastach średniej wielkości infrastruktura była projektowana dla znacznie większej liczby mieszkańców. W Gnieźnie widać to w nadwyżce zasobu mieszkaniowego w stosunku do obecnej liczby osób, które chcą tu mieszkać. Taka sytuacja wymusza adaptację pustostanów – choćby na mniejsze mieszkania dla seniorów – i jednocześnie utrudnia przyciąganie nowych mieszkańców.

Jaka jest rola raportów i debat miejskich?

Od kilku lat sporządzanie raportu o stanie gminy Miasto Gniezno jest obowiązkowe. Dokument z pełnymi danymi demograficznymi trafia do Rady Miejskiej Gniezna, a na jego podstawie organizowana jest coroczna debata. Każdy mieszkaniec – po zebraniu co najmniej 50 podpisów poparcia – może w niej zabrać głos.

Raport nie wyczerpuje opisu miejskiej rzeczywistości, lecz daje precyzyjne liczby: ile osób mieszka w mieście, ile się rodzi, ile umiera, ile zawieranych jest małżeństw i rozwodów. Gdy widzimy w nim, że w 2022 roku Gniezno liczyło 62 672 mieszkańców, a kilka lat później już tylko około 60 455, dyskusja o przyszłości miasta przestaje być abstrakcyjna – dotyczy bardzo konkretnych ludzi i ulic.