Kontakt
Teraz Wtorek, 15 września 2026
Znane osoby

Adam Ballenstedt — polski architekt i działacz społeczny

Kamil Borkowski • 3 min czytania

Adam Ballenstedt
Fot. Unknown authorUnknown author · „Księga pamiątkowa miasta Poznania : 10 lat pracy Polskiego Zarządu Stołecznego miasta Poznania.” · licencja Public domain · Wikimedia Commons · zdjęcie przeskalowane, kadr dopasowany do formatu strony.

Adam Ballenstedt (1880–1942) był polskim architektem i działaczem społecznym, autorem projektów m.in. budynku AGH w Krakowie oraz kościoła św. Antoniego w Chorzowie.

Dane osobowe
Imię i nazwiskoAdam Ballenstedt
Urodzenie1 października 1880, Poznań
Śmierć9 czerwca 1942, Kraków
Zawódarchitekt, działacz społeczny
Wykształcenie
StudiaWyższa Szkoła Techniczna w Charlottenburgu; Karlsruhe (dyplom 1905)
Działalność
OrganizacjeNPR; Stowarzyszenie Techników Polskich w Poznaniu
FunkcjePrezes Zarządu Wojewódzkiego NPR w Wielkopolsce (1923–1925); radny miasta Poznania
Wybrane realizacje
ProjektyAKH w Krakowie; kościół św. Antoniego w Chorzowie; projekt Bazylii św. Wincentego a Paulo w Bydgoszczy; przebudowa Pasażu Apollo w Poznaniu
Rodzina
MałżonkaMaria Wiewiórowska (ślub 7 VI 1910)
DzieciTadeusz, Ludwik, Andrzej Kazimierz, Janusz Marian
Odznaczenia
OrderZłoty Krzyż Zasługi (13 lipca 1939)

Adam Ballenstedt był polskim architektem, który łączył pracę projektową z działalnością społeczną i polityczną. Do jego wykonań należą obiekty użyteczności publicznej, sakralne i mieszkalne w Poznaniu, Krakowie i innych miastach.

Życiorys i wykształcenie

Urodził się w Poznaniu jako syn Bolesława i Anieli z Ławickich; rodzina wywodziła się z Gniezna. Po ukończeniu gimnazjum w Poznaniu podjął studia architektoniczne w latach 1901–1903 w Charlottenburgu, a następnie pracował i studiował w Karlsruhe, gdzie w 1905 roku uzyskał dyplom.

Do 1908 roku był projektantem w pracowni profesora Billiga w Karlsruhe. Następnie prowadził własną praktykę w Mannheim. W 1918 roku wrócił do Poznania i związał się z miejscowym środowiskiem technicznym i architektonicznym.

Działalność społeczna i polityczna

W Poznaniu został pierwszym sekretarzem Koła Architektów przy Stowarzyszeniu Techników. W 1921 roku objął prezesurę Stowarzyszenia Techników Polskich w Poznaniu, a od tego samego roku zaczął działać w narodowym ruchu robotniczym.

Od 1921 roku był członkiem NPR; w latach 1923–1925 przewodniczył Zarządowi Wojewódzkiemu NPR na Wielkopolskę. W 1923 roku wszedł w skład Rady Naczelnej. Po przewrocie majowym w 1926 roku poparł Józefa Piłsudskiego i dołączył do odłamu prorządowego NPR-Lewica. Z ramienia NPR zasiadał w radzie miejskiej Poznania w kadencjach 1921–1928 i 1932–1936. Od 1922 roku był członkiem Rady Starostwa Krajowego.

Realizacje architektoniczne

Wśród projektów Ballenstedta znajduje się budynek Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie oraz projekt kościoła św. Antoniego z Padwy w Chorzowie (realizacja 1930–1934). Zaprojektował też projekt Bazyliki św. Wincentego a Paulo w Bydgoszczy (1924) oraz przebudowę Pasażu Apollo w Poznaniu, obejmującą kompleks kin Apollo i Metropolis.

Do innych realizacji należą pomnik 15. Pułku Ułanów Poznańskich (cokół, 1927), projekt parku na Malcie w Poznaniu z Kopcem Wolności, gmach Wyższej Szkoły Handlowej w Poznaniu, budynek administracyjny Żeglugi Polskiej w Gdyni oraz kościoły w Jankowie Przygodzkim i Puszczykowie.

Końcówka życia i odznaczenie

W 1940 roku został aresztowany i przesiedlony do Krakowa. Zmarł 9 czerwca 1942 roku w Krakowie. Został pochowany na cmentarzu Rakowickim.

13 lipca 1939 roku otrzymał Złoty Krzyż Zasługi za zasługi na polu pracy społecznej.

Najczęstsze pytania

Kiedy i gdzie urodził się Adam Ballenstedt?
Urodził się 1 października 1880 roku w Poznaniu.
Jakie znane realizacje przypisuje się Adamowi Ballenstedtowi?
Do jego projektów należą m.in. budynek Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie oraz kościół św. Antoniego w Chorzowie.
Jaką odznakę państwową otrzymał Ballenstedt?
Otrzymał Złoty Krzyż Zasługi 13 lipca 1939 roku za zasługi na polu pracy społecznej.
Gdzie został pochowany Adam Ballenstedt?
Został pochowany na cmentarzu Rakowickim w Krakowie.

Źródło: Wikipedia (CC BY-SA)

Materiały na portalu są opracowywane przy wsparciu AI.

Kamil Borkowski

Nazywam się Kamil Borkowski i w redakcji wielkopolska-region.pl odpowiadam za dział Interwencje służb. Zbieram komunikaty policji, straży pożarnej i pogotowia w Wielkopolsce, opisuję zdarzenia drogowe, pożary i akcje ratunkowe oraz ostrzeżenia dla mieszkańców.

Czytaj również