Instytut Genetyki Człowieka PAN w Poznaniu – badania, oferta, kontakt

Instytut Genetyki Człowieka PAN w Poznaniu prowadzi badania z zakresu genetyki medycznej, diagnostyki molekularnej i biologii komórki, a jednocześnie rozwija intensywną współpracę kliniczną oraz kształcenie młodych naukowców. To miejsce, w którym nauka spotyka się z praktyką medyczną, a projekty z ostatnich lat przynoszą realne efekty dla pacjentów. Jeśli szukasz informacji o badaniach, strukturze, ofercie i kontakcie z instytutem – znajdziesz je poniżej w jednym, uporządkowanym opracowaniu.

Co wyróżnia Instytut Genetyki Człowieka PAN w Poznaniu?

Instytut Genetyki Człowieka PAN (często skrótowo nazywany IGC PAN) to instytut naukowy Polskiej Akademii Nauk z siedzibą przy ul. Strzeszyńskiej 32, 60-479 Poznań. Budynek położony jest w północno-zachodniej części miasta – współrzędne geograficzne 52°26′45,2″N 16°54′07,3″E pomagają precyzyjnie zlokalizować go na mapie Poznania, województwa wielkopolskiego oraz całego kraju. Od 2003 roku działa jako odrębny instytut, ale jego historia sięga lat 70., kiedy powstał Zakład Genetyki Człowieka PAN przy Akademii Medycznej.

Od 2024 roku instytutem kieruje prof. dr hab. Maciej Giefing, który przejął funkcję dyrektora po prof. Michale Wittcie. Kontynuowana jest w ten sposób linia zarządzania sięgająca jeszcze czasów prof. Antoniego Horsta i prof. Jerzego Nowaka – twórców i wieloletnich organizatorów działalności jednostki. Dyrektor zarządza zarówno działalnością badawczą, jak i strategią rozwoju, w tym polityką zatrudnienia oraz rozbudową infrastruktury. Dla wielu młodych naukowców nazwisko dyrektora jest pierwszym punktem odniesienia przy wyborze miejsca pracy lub studiów doktoranckich.

W latach 2022–2025 jednostka przeszła proces ewaluacji działalności naukowej, zakończony przyznaniem najwyższej kategorii naukowej A+. To ocena obejmująca dorobek publikacyjny, pozyskane projekty, współpracę międzynarodową i wpływ wyników badań na praktykę kliniczną. Dla osób z zewnątrz jest to prosty, ale bardzo wymowny wskaźnik jakości – instytut znalazł się w elicie ośrodków badawczych w Polsce.

Przyznanie kategorii A+ za lata 2022–2025 oznacza, że Instytut Genetyki Człowieka PAN należy do grupy najwyżej ocenianych jednostek naukowych w kraju w dziedzinie nauk medycznych i biologii medycznej.

Jak wygląda struktura badawcza IGC PAN?

Struktura instytutu zbudowana jest wokół wyspecjalizowanych zakładów naukowo-badawczych oraz samodzielnych grup badawczych. Taki podział pozwala łączyć stabilne, długofalowe kierunki badań z elastycznymi, mniejszymi zespołami reagującymi na nowe wyzwania w genetyce medycznej. Poszczególne jednostki ściśle współpracują ze sobą, co ułatwia prowadzenie projektów interdyscyplinarnych – od badań molekularnych po analizy kliniczne.

Jakie zakłady naukowo-badawcze działają w instytucie?

Trzon działalności tworzą zakłady, w ramach których prowadzi się badania podstawowe i translacyjne. Wśród nich szczególne miejsce zajmuje Zakład Genetyki Molekularnej i Klinicznej, będący częścią struktury instytutu. Ten zespół łączy analizę DNA i RNA z danymi klinicznymi pacjentów – dotyczy to chorób dziedzicznych, rzadkich zespołów genetycznych, a także wybranych schorzeń o podłożu wieloczynnikowym. Pracownicy zakładu wykorzystują techniki sekwencjonowania nowej generacji, panele genowe oraz klasyczną diagnostykę cytogenetyczną.

W instytucie działają również inne zakłady – funkcji kwasów nukleinowych, patologii molekularnej, biologii rozrodu i komórek macierzystych oraz genetyki nowotworów. Każdy z nich ma własny profil badawczy, ale granice między tematami są płynne, bo te same technologie – sekwencjonowanie, analiza bioinformatyczna czy modelowanie komórkowe – są wykorzystywane w wielu projektach. Dzięki temu wyniki z jednego zakładu mogą bezpośrednio inspirować prace w innym.

Jaką rolę mają samodzielne grupy badawcze?

Obok zakładów funkcjonują samodzielne grupy badawcze, które koncentrują się na bardzo konkretnych, często niszowych zagadnieniach. Dobrym przykładem jest Samodzielna Grupa Badawcza Biologii RNA – zespół zajmujący się regulacją ekspresji genów na poziomie RNA, w tym rolą niekodujących cząsteczek w chorobach człowieka. To obszar, który w ostatniej dekadzie zyskał ogromne znaczenie dla onkologii, neurologii czy immunologii klinicznej.

W strukturze działają także grupy poświęcone funkcjom niekodujących części genomu, genetyce plemnika, hematoonkologii podstawowej i translacyjnej, medycynie cyfrowej oraz zaawansowanym modelom tkankowym. Zespoły te często łączą biologów molekularnych, lekarzy różnych specjalności, bioinformatyków i specjalistów od analizy dużych zbiorów danych. Tak zbudowana struktura sprzyja szybkiemu przenoszeniu wyników badań z laboratorium do praktyki klinicznej.

Jakie badania i projekty prowadzi instytut?

Badania prowadzone w jednostce obejmują pełne spektrum genetyki człowieka – od poziomu pojedynczych nukleotydów, przez strukturę genomu, aż po funkcjonowanie całych tkanek w warunkach zdrowia i choroby. W ostatnich latach instytut z powodzeniem sięga po finansowanie zewnętrzne, zwłaszcza z konkursów Narodowego Centrum Nauki. Informacja o nowym projekcie dofinansowanym przez NCN pokazuje, że aktywność grantowa jest tu realnym filarem rozwoju.

W praktyce oznacza to udział w badaniach nad chorobami rzadkimi, nowotworami hematologicznymi, zaburzeniami rozrodu czy molekularnymi mechanizmami starzenia. Część zespołów skupia się na opracowywaniu nowych biomarkerów diagnostycznych i prognostycznych, inne koncentrują się na biologii komórek macierzystych, modelach organoidowych czy inżynierii genomu. Projekty te często łączą metody „mokrej” biologii z zaawansowaną bioinformatyką.

Nowe granty badawcze finansowane przez Narodowe Centrum Nauki umacniają pozycję IGC PAN jako ośrodka, który nie tylko publikuje, ale też aktywnie kształtuje kierunki współczesnej genetyki medycznej.

Ważną częścią dorobku są też uprawnienia do nadawania stopni naukowych. Instytut od 2002 roku posiada prawo do nadawania stopnia doktora nauk medycznych w dyscyplinie biologia medyczna, a od 2010 roku – także doktora habilitowanego w tej samej dyscyplinie. Dzięki temu młodzi badacze mogą realizować pełną ścieżkę naukową – od doktoratu po habilitację – w jednej, wyspecjalizowanej placówce skoncentrowanej na genetyce człowieka.

Jak instytut wpisuje się w działalność Polskiej Akademii Nauk?

24 czerwca 2026 roku w Muzeum Historii Polski w Warszawie odbyły się obchody 75-lecia Polskiej Akademii Nauk. W tej perspektywie IGC PAN jest stosunkowo młodą jednostką, ale już mocno ugruntowaną w strukturach PAN. Udział przedstawicieli instytutu w wydarzeniach jubileuszowych pokazuje jego wagę w obszarze nauk medycznych i biologii medycznej – to jedno z centrów eksperckich PAN w dziedzinie genetyki człowieka. Współpraca z innymi instytutami, uczelniami medycznymi i ośrodkami klinicznymi rozszerza zasięg oddziaływania na całą Polskę.

Jakie możliwości kariery i współpracy oferuje IGC PAN?

Instytut prowadzi stały nabór osób zainteresowanych nauką – od studentów, przez doktorantów, po samodzielnych badaczy. Oferty pracy i konkursy publikowane są m.in. na stronach Biuletynu Informacji Publicznej, gdzie znajdują się także archiwalne ogłoszenia i dokumentacja konkursowa. Dla wielu osób to pierwszy kontakt z instytutem, jeszcze zanim odwiedzą budynek przy ul. Strzeszyńskiej.

Na czym polega oferta na stanowisko adiunkta?

W 2026 roku instytut ogłosił konkurs na stanowisko Adiunkt m/k w dziedzinie nauk medycznych, z terminem ważności ogłoszenia do 31 sierpnia 2026 r.. Takie konkursy są typowe dla instytutów PAN – opisują wymagania dotyczące dorobku publikacyjnego, doświadczenia w projektach badawczych, umiejętności pracy w zespole i gotowości do prowadzenia zajęć dydaktycznych lub seminariów. Kandydaci aplikują na konkretne zespoły badawcze, często powiązane tematycznie z dotychczasową ścieżką naukową.

Stanowisko adiunkta daje możliwość prowadzenia własnych projektów, ubiegania się o finansowanie zewnętrzne i budowania zespołu, a jednocześnie wpisuje się w szerszą strategię instytutu. Nowo zatrudnione osoby włączają się w prace zakładów lub samodzielnych grup badawczych – np. w zespoły zajmujące się genetyką nowotworów czy biologią RNA – co sprzyja szybkiej integracji w środowisku naukowym.

Jak wygląda współpraca naukowa z instytutem?

Współpraca z instytutem przybiera różne formy: od wspólnych projektów badawczych i publikacji, przez staże i praktyki, po konsultacje eksperckie. Lekarze klinicyści często szukają tu partnerów do badań translacyjnych – np. przy wdrażaniu paneli genetycznych czy interpretacji wyników sekwencjonowania całego egzomu. Z kolei ośrodki akademickie współpracują przy grantach krajowych i międzynarodowych, wymianie doktorantów oraz organizacji szkół letnich.

Dla młodych badaczy istotne są także możliwości rozwoju kompetencji technicznych. Instytut dysponuje zapleczem obejmującym laboratoria biologii molekularnej, sekwencjonowania, cytometrii i kultur komórkowych, a także infrastrukturą bioinformatyczną. Łączenie podstawowych technik laboratoryjnych z analizą danych wysokoprzepustowych jest dziś standardem w projektach realizowanych przez zespoły IGC PAN.

Jak skontaktować się z Instytutem Genetyki Człowieka PAN?

Adres instytutu – ul. Strzeszyńska 32, 60-479 Poznań – jest jednocześnie miejscem pracy większości zespołów badawczych, sekretariatu oraz działów administracyjnych. Budynek można łatwo odnaleźć dzięki współrzędnym 52°26′45,2″N 16°54′07,3″E, które są standardowo podawane w opisach lokalizacji w systemach informacji przestrzennej. Dla osób przyjeżdżających spoza miasta to wygodny punkt odniesienia przy planowaniu dojazdu samochodem lub transportem publicznym.

Kontakt z instytutem zwykle odbywa się na trzy sposoby: przez sekretariat, bezpośrednio z wybranym zakładem lub grupą badawczą oraz poprzez oficjalną stronę internetową. Sekretariat obsługuje ogólne zapytania, kwestie administracyjne, a także kieruje korespondencję do właściwych komórek organizacyjnych. Naukowcy i lekarze najczęściej kontaktują się bezpośrednio z liderami zespołów badawczych, wykorzystując adresy e-mail podawane w zakładkach tematycznych na stronie instytutu.

Najprostszą drogą do nawiązania współpracy jest połączenie kontaktu przez sekretariat z równoległym mailem do lidera zakładu lub grupy badawczej zajmującej się interesującym Cię obszarem genetyki medycznej.

Osobną ścieżką jest kontakt w sprawach formalnych – dotyczących np. dostępu do archiwalnych ogłoszeń czy dokumentów. Informacja z BIP wskazuje, że w przypadku potrzeby uzyskania archiwalnej wersji ogłoszenia należy skontaktować się z redakcją Biuletynu Informacji Publicznej. To istotne dla osób analizujących historię konkursów, warunki zatrudnienia czy zmiany organizacyjne w czasie.

Jak przygotować się do pierwszego kontaktu?

Przed wysłaniem zapytania warto sprecyzować, jakiego rodzaju współpracy lub informacji szukasz. Inne dane będą potrzebne potencjalnemu doktorantowi, inne lekarzowi zainteresowanemu włączeniem pacjentów do badania genetycznego, a jeszcze inne osobie aplikującej na stanowisko adiunkta. Pomaga krótki opis swojego doświadczenia, aktualnego miejsca pracy i obszaru zainteresowań – taki list szybciej trafi do odpowiedniego zespołu.

W korespondencji warto odwołać się do konkretnych jednostek instytutu – na przykład zakładu genetyki molekularnej i klinicznej lub grupy zajmującej się biologią RNA – a także do aktualnych ogłoszeń konkursowych czy informacji o projektach NCN. Taki sposób kontaktu pokazuje, że znasz profil działalności IGC PAN i wiesz, w jakim obszarze możesz zaproponować współpracę lub jakiej wiedzy poszukujesz.

Precyzyjnie opisany temat wiadomości i odniesienie do konkretnej jednostki instytutu znacząco skracają czas oczekiwania na odpowiedź i ułatwiają rozpoczęcie współpracy.